తెలంగాణలో కవులే లేరా...???!!!

ఇది...తెలంగాణ సాహిత్య చరిత్రకు దర్పణం

(Jul 28th, 2009 by డిస్కవర్ తెలంగాణనుండి ఉద్ధృతము)

ఆంధ్రులందరూ ఒకేజాతికి చెందినవారైనా ఆంధ్రదేశంలోని ప్రాంతాల భేదాన్నిబట్టి నిజామాంధ్రులు, కోస్తా ఆంధ్రులు, రాయలసీమ ఆంధ్రులు, కళింగాంధ్రులు అనే నాలుగు ప్రధాన భేదాలు కనిపిస్తాయి. నిజామాంధ్రులు నివసించే భూభాగాన్నే మనం ‘తెలంగాణ (పూర్వం త్రిలిఙ్గాన్ధ్రము)’ అని వ్యవహరిస్తున్నాం. ఏమి దురదృష్టమో కాని కొన్ని ప్రాంతాల పండితుల్లో, పెద్దల్లో తెలంగాణంలో తెలుగు లేదనీ, ఉన్నా అది సరైన తెలుగు కాదనీ నిష్కారణమైన అసత్యమైన అపోహ నేటికీ ఉంది. ఈ అపోహ కలిగిన వారు తెలంగాణంలోని మారుమూల పల్లెలకు వెళ్లితే తెలంగాణపు తెలుగు బాస సొగసులు వారికి తెలియవస్తాయి.

ఒక పండితుడు ‘నిజాం రాష్ట్రంలో తెలుగు కవులు పూజ్యము’ అని గోలకొండ పత్రిక తొమ్మిదవ సంవత్సరాది సంచికలో ఒక అభియోగం కూడా చేసినాడు, దానిని సహింపక తెలంగాణ వైతాళికుడైన సురవరం ప్రతాపరెడ్డిగారు ఎంతో శ్రమపడి తెలంగాణ ప్రాంతంలో కవుల వివరాలను సేకరించి ‘గోలకొండ కవుల సంచిక’ను ప్రచురించినారు. ఇందులో తెలంగాణ ప్రాంతమందలి 354 మంది ఆధునిక కవుల వివరాలను, 183 మంది ప్రాచీన కవుల వివరాలను పేర్కొనడం జరిగింది. తెలంగాణలో విలసిల్లిన సాహిత్యానికి అమూల్యమైన చరిత్ర ఉంది. తెలుగు సాహిత్యంలోని శిఖరాయమాణులైన కవులెందరో తెలంగాణని పునీతం చేసినవారే. తెలుగు కవులకున్న వైశిష్ట్యాన్ని గుర్తించే ‘ఆంధ్ర సాహిత్య చరిత్ర సంగ్రహా’న్ని రచించిన ఆచార్య ఖండవల్లి లక్ష్మీరంజనం గారు తమ గ్రంథంలో కొందరు తెలంగాణ కవులు అనే పరిచ్ఛేదాన్ని కల్పించినారు.

దీన్నిబట్టి తెలుగు సాహిత్య చరిత్రలో తెలంగాణ ప్రాంతపు కవులకు గల ప్రత్యేకతను గమనించవచ్చు. తెలుగు సాహిత్యంలో మొట్ట మొదటిసారిగా దేశి పద్ధతిలో స్వతంత్ర రచన చేసిన కీర్తి తెలంగాణలోని పాలకుర్తికి చెందిన సోమనాథునికే చెందుతుంది. భాషలో, ఛందస్సులో, వస్తువులో ఎంతో నవ్యతను ప్రదర్శిస్తూ ఇతడు రచించిన బసవ పురాణం, పండితారాధ్య చరిత్ర కావ్యాలు తెలుగు సాహిత్యానికి మణిదీపాలు. సోమన రచించిన వృషాధిప శతకం మకుట నియమం, సంఖ్యానియమం కలిగిన శతకాల్లో మొట్టమొదటిది. ప్రాచీన తెలుగు రామాయణాల్లో భాస్కర రామాయణం మిక్కిలి ప్రజాదరణను పొందిన గ్రంథం. ఎఱ్ఱన రచించిన రామాయణం లభ్యం కాలేదు కనుక లభ్యమైన మార్గ పద్ధతికి చెందిన రామాయణాల్లో ఇదే ప్రథమం. ఇది హుళక్కి భాస్కరుడు, మల్లికార్జున భట్టు, కుమార రుద్రదేవుడు, అయ్యలార్యుడు- ఈ నలుగురు కవుల సమష్టి కృషి. వీరిలో హుళక్కి భాస్కరుడు ఓరుగల్లును పాలించిన కాకతీయ రాజుల ఆస్థానంలో ఉన్న కవి. భాస్కర రామాయణాన్ని అంకితం గొన్నది కాకతీయ సైన్యాధ్యక్షుడు సాహిణి మారన.

ఈ విధంగా లభ్యమైన మొదటి మార్గ రామాయణం కవులందరూ తెలంగాణ ప్రాంతానికి చెందినవారే. భాస్కర రామాయణానికి కొద్ది ముందుగా వచ్చిన ద్విపద రంగనాథ రామాయణ కర్త గోన బుద్ధారెడ్డి కూడా తెలంగాణ ప్రాంతపువాడే. ఆంధ్రులు అత్యంత భక్తితో ఆరాధించే మహాగ్రంథం పోతన భాగవతం. పోతన వరంగల్లు జిల్లాలోని బమ్మెర గ్రామానికి చెందినవాడు. ఈ కవి ప్రాంతం విషయంలో ఇప్పటికీ కొందరు వివాదాలు లేవనెత్తడం దురదృష్టకరమైన విషయం. మొట్టమొదటగా తెలుగులో అనువదింపబడ్డ పురాణం మార్కండేయ పురాణం. ఈ పురాణాన్ని తెనిగించిన మారన తిక్కన శిష్యుడై కొంతకాలం నెల్లూరులో ఉన్నా తరువాత వరంగల్లులో కొంతకాలం నివసించి రెండవ ప్రతాపరుద్రుని సేనా నాయకుడైన నాగయ్య గన్న నాయకునికి తన గ్రంథం అంకితం చేసినాడని విమర్శకుల అభిప్రాయం.

తెలుగులో మొదటి పురాణానువాదం వెలసిన కీర్తి తెలంగాణకే దక్కుతుందని చెప్పవచ్చు. అచ్చ తెలుగు కావ్యానికి మొట్టమొదటగా పురుడుపోసింది తెలంగాణమే. ఈ కావ్య రచయిత తన యయాతి చరిత్ర కావ్యాన్ని పొట్ల చెరువు (పట చెరువు) పట్టణానికి సర్దారైన అమీన్‌ఖానుకు అంకితం చేసినాడు. యక్షగాన ప్రక్రియకు మొదటిగా నారు పోసినవాడు, కందుకూరి రుద్రకవి. ఈతని సుగ్రీవ విజయం మిక్కిలి ప్రసిద్ధం. ఇలా ఆయా ప్రక్రియల్లో మొదటగా సాహిత్య సృష్టి జరుగడమే కాక ఇంకెంతో సారస్వతం తెలంగాణంలో గణనీయంగా వచ్చిందని చెప్పవచ్చు. ఇటీవల తెలంగాణంలోని సారస్వతాన్ని గురించి ఎంతో కృషి జరుగుతుంది. కాకతీయ విశ్వవిద్యాలయం తెలుగుశాఖలో ఈ విషయంపై ఒక పరిశోధన ప్రణాళిక సాగుతుంది. వివిధ కళాశాలల్లో గోష్ఠులు నిర్వహింపబడుతున్నాయి. అంతేకాక కొందరు పరిశోధకులు స్వయంగా ఈ విషయంపై కృషి చేసి ఎన్నో నూత్నాంశాలను వెలువరిస్తున్నారు.

అట్టి పరిశోధకుల్లో డా.సుంకిరెడ్డి నారాయణరెడ్డి అగ్రగణ్యులు. ఎన్నో సాహిత్య చరిత్ర గ్రంథాలను, శాసనాలను పరిశోధించి, సుమారు ఐదువందలమంది సంస్కృతాంధ్ర కవుల వివరణలతో సుమారు 800 పేజీల గ్రంథాన్ని రచించి తెలుగు సాహిత్యానికి ఎంతో సేవ చేసినాడనటంలో ఏమాత్రం సందేహం లేదు. వ్యాఖ్యాతృ చక్రవర్తిగా విశ్వవిఖ్యాతి చెందిన మెదక్‌ జిల్లావాసి మల్లినాథుడు, ప్రతాపరుద్రుని ఆస్థానాన్ని అలంకరించిన విద్యానాథుడు, రాచకొండ ప్రభువు ఆస్థానంలో ఉన్న విశ్వేశ్వరుడు, ఓరుగల్లు నివాసియై సంస్కృతంలో సుమారు 74 కావ్యాలను రచించిన అగస్త్య కవి – ఇలా తెలంగాణంలో విలసిల్లిన సంస్కృత కవుల నెందరినో గుర్తించి ఇందులో వివరించడం విశేషం.

ఇందులో ఆయా కవులను యుగ విభజనానుసారంగా వివరించడం వల్ల తెలంగాణంలో వచ్చిన సాహిత్య పరిణామ క్రమం తెలుసుకునే అవకాశం ఉంది. అందువల్ల ఈ గ్రంథం ఒక రకంగా తెలంగాణ సాహిత్య చరిత్ర అవుతున్నది. కవుల వివరణలతో పాటు వారి గ్రంథాలలోని శ్లోకాలనూ, పద్యాలనూ ఈ గ్రంథంలో ఉదాహరించడం వారి కవితా వైశిష్ట్యాన్ని గుర్తించడానికి ఉపకరిస్తుంది. ఐతే కొన్ని చోట్ల ఈ పద్యాలు పరిమితిని దాటినట్లుగా కనిపిస్తుంది. సంస్కృతాంధ్రాలలో రచింపబడ్డ తెలంగాణ శాసనాల్లో కావ్య సంపద ఎంతో ఉంది. సాహిత్య చరిత్రకారులు కావ్యఖండాలనదగిన శాసనకర్తలైన కవులను విస్మరించడం జరిగింది. నారాయణరెడ్డి ఈ విషయంలో కూడా ఎంతో కృషి చేసి అచింతేంద్రయతి, మయూరసూరి, ఈశ్వర భట్టోపాధ్యాయుడు మొదలైన సంస్కృత శాసన కవులను, ఇతర తెలుగు శాసన కవులను పేర్కొని వారి శాసనాల్లోని విషయాలను వింగడించడం విశేషం.

కుల పురాణాలను, జానపద కథలను పట్టించుకున్న సాహిత్య చరిత్రకారులు అరుదు. జాంబ పురాణం, విశ్వకర్మ పురాణం, మడేల్‌పురాణం, గౌడ పురాణం మొదలైన పురాణాలను, నల్లసోమనాద్రి కథ, సదాశివరెడ్డి కథ మొదలైన జానపద కథలను గూర్చి నారాయణరెడ్డి వివరించడం గ్రంథానికి అదనపు మెరుగు. ఈ గ్రంథం తెలంగాణ సాహిత్య చరిత్రను సమగ్రంగా వివరిస్తుంది. నారాయణరెడ్డి ఎంతో శ్రమకోర్చి, వివిధ గ్రంథాలు, శాసనాలు మొదలైనవి పరిశోధించి ఈ గ్రంథాన్ని రచించి తెలంగాణా సాహిత్య చరిత్రకే కాక ఆంధ్ర సాహిత్య చరిత్రకు కూడ ఎంతో సేవ చేసినాడు. ఇందుకు మిత్రుడు డా.నారాయణరెడ్డిని మనసారా అభినందిస్తున్నాను. పండితులు, జిజ్ఞాసువులు నారాయణరెడ్డి ఈ ప్రయత్నాన్ని సహృదయంతో ఆదరిస్తారని ఆశిస్తున్నాను.

తెలుగుకూ, తెలుగు కవులకూ ఇక్కయైన తెలంగాణను ప్రశంసిస్తూ శ్రీ మందడి వేంకటకృష్ణ కవి గారు చెప్పిన ఈ క్రింది పద్యంతో నా ‘అభినందన’ను ముగిస్తాను.

సీ.

కవితాలతాంగి స  ♦ త్కారాళి మొదయదే

     ప్రతి వత్సరమున గ  ♦  ద్వాల సభల

ఆంధ్రభారతి మహ  ♦  దానంద మొందదే

     ప్రతి వత్సరము వన  ♦  పర్తి సభల

పండితమండల  ♦  ప్రాభవం బెసఁగదే

     ప్రతి వత్సరమున గో  ♦  పాలు పేట

ఆంధ్ర సాహిత్య వి  ♦  ద్యావినోదము లేదె

     యాత్మకూర్పురిని ప్ర  ♦ త్యబ్దమందు

గీ.

నిట్టియాస్థాన చయముల  ♦  కింపు బెంపు

తేజమొసగిన నైజాము  ♦  దేశమందు

తెలుగునకు నిక్కయైన యీ  ♦  దేశమందు

కవివరేణ్యులు పండితుల్‌  ♦  గలరు కలరు.

(గోలకొండ కవుల సంచిక. పుట 309)

• ఆచార్య రవ్వా శ్రీహరి
• (ఆగస్టు 2, 2009న హైదరాబాద్‌లోని సీఫెల్‌లో ఆవిష్కరణ జరగనున్న ‘ముంగిలి- తెలంగాణ ప్రాచీన సాహిత్యం’ )

(మద్గురుమూర్తులు ఆచార్య రవ్వా శ్రీహరిగారికి కృతజ్ఞతలతో)


జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!

తెలంగాణ స్వయం పాలన...సాంస్కృతిక వైభవం...

స్వయం పాలనకు ఏడాది కావస్తున్నది. ఈ ఏడాది కాలంలో మన సంస్కృతి, చరిత్ర కొత్త చిగురులు వేసింది. పరాయి పాలకుల నిర్లక్ష్యానికి, వివక్షకు గురైన తెలంగాణ సంస్కృతి మళ్లీ ఆత్మగౌరవంతో తలెత్తుకొని నిలబడింది. అరవై ఏళ్లలో జరిగిన నష్టాన్ని పూడ్చుకోవడానికి ఇంకా శ్రమించాల్సి ఉన్నది. మన అభివృద్ధి వికాసానికి తెలంగాణ సంస్కృతిని తిరిగి నిలబెట్టడం కీలకమైన విషయం. పది జిల్లాల్లో ఎక్కడమట్టి పట్టుకున్నా అది శతాబ్దాల చరిత్రను ఎలుగెత్తి చాటుతుంది. తెలంగాణ నేల పూర్వకాలం నుంచి అనేక మంది పాలకుల పాలనలో కొనసాగడం మూలంగా, ఇక్కడి సంస్కృతిలో వైవిధ్యం చోటుచేసుకున్నది. అందువల్ల తెలంగాణ సంస్కృతి ఒక ఉపఖండ లక్షణాలను కలిగినదిగా విశ్లేషకులు చెబుతారు. అలాగే దేశానికి మధ్యలో ఉండడం కారణంగా ఉత్తర దక్షిణ భారతాలకు కూడలిగా కూడా భావిస్తారు. క్రీ.శ.6వ శతాబ్దం నుంచి తెలంగాణలో శాతవాహనుల పాలన కొనసాగిందని చరిత్ర పుస్తకాలు తెలుపుతున్నప్పటికీ, తెలంగాణ చరిత్రకారులు ఇటీవల దొరికిన ఆధారాలతో తెలంగాణలో తెగల జీవనానికి ముందు నుంచే, సింధూ నాగరికతతో సమానమైన నాగరికత విలసిల్లినట్లుగా తెలుస్తున్నది. అలాగే ఇక్కడ దొరికిన ఇనుము, ఉక్కు ఖనిజంతో వ్యవసాయంలో వికసన దశ ఏర్పడిందని, ఇక్కడి అవసరాలకు సరిపోగా మిగిలిన లోహాన్ని ప్రపంచ దేశాలకు ఎగుమతి చేసిన చరిత్ర కూడా వెలికితీయడం జరిగింది. తెగలుగా ఉన్న జాతి ఇక్కడి చరిత్రను ఎలుగెత్తిచాటుతుంటే, వ్యవసాయ వికాసం, బౌద్ధ ఆరామాలు ప్రజల సంస్కృతి సంప్రదాయాలను తెలియజేస్తున్నవి. నాగరికతలో భాగంగా విద్య, వైజ్ఞానిక ఆవిష్కరణలు జరిగిన విధానాన్ని ఇక్కడి సాహిత్యం కళ్ల ముందుంచుతున్నది. 

తెలుగు సాహిత్యంలో తొలి విప్లవకవి పాల్కుర్కి సోమనాథుడు, తెలుగు ప్రజలు గర్వపడేలా భాగవతాన్ని తెనిగీకరించిన మహాకవి బమ్మెర పోతన తెలంగాణ ప్రాంతానికి చెందినవారే. తన కావ్యాలను పాలకులకు అంకితమివ్వనని శపథం చేసిన పోతన, తన చరమాంక జీవితాన్ని వ్యవసాయం చేయడంలోనే గడిపిన చరిత్ర ఇక్కడి ప్రజల ఆత్మగౌరవాన్ని తెలియజేస్తున్నది. ఇదంతా ఒక ఎత్తు అయితే, ముస్లిం పాలకుల రాకతో తెలంగాణలో మరో నూతనత్వం చోటుచేసుకున్నది. ముస్లిమేతరులైన బహుజనులు, ముస్లింలు, పార్సీలు, సిక్కులు తదితర జాతుల ప్రజలు ఇక్కడికి వలస వచ్చి, ఇక్కడి సంస్కృతితో మమేకం కావడంతో పాటు, ఇక్కడి మంచిని స్వీకరించి, తమ సంస్కృతిలోని ఉన్నతమైన విషయాలను ఇక్కడి ప్రజలతో కలబోసుకున్నారు. అలా ఇక్కడి సంస్కృతిని గంగా, జమున తహెజీబ్ అని విదేశీ పర్యాటకులు కొనియాడేలా సుసంపన్నం చేశారు.

ముస్లిం రాజులు పాలించినప్పటికీ వారు ఇతర మతస్థుల ఆచార వ్యవహారాలను గౌరవించారు. కులీకుతూబ్‌షా తన ప్రేయసి పేరు మీద భాగ్యనగరాన్ని నిర్మించాడు. తన ప్రేమ కోసం ఒక నగరాన్నే నిర్మించిన చరిత్ర ప్రపంచంలోనే అరుదు. అంతే కాకుండా తన పాలనలో అక్కన్న, మాదన్నలను మంత్రులుగా నియమించుకోవడమే కాకుండా, ప్రతి శ్రీరామనవమికి పట్టు వస్త్రాలను తానే స్వయంగా తీసుకెళ్లి సమర్పించిన మత సామరస్యం ఇక్కడనే కనిపిస్తుంది. ఆసఫ్ జాహీల పాలనలో కూడా తెలుగు కవులను ఆస్థాన కవులుగా నియమించుకున్న చరిత్ర ఉన్నది. పాలకులు మారుతున్నప్పటికీ, ప్రజలు మాత్రం తమ స్థానికత్వాన్ని ఈ నేల స్వభావాన్ని ఏమాత్రం కోల్పోకుండా కాపాడుకున్నారు. గోలుకొండ కేంద్రంగా ఒకప్పుడు కొనసాగిన వజ్రాల వ్యాపారం, హైదరాబాద్‌ను "పెరల్‍సిటీ" అని కీర్తించేలా చేసింది.

ఆ కాలంలో గోలకొం డ ప్రాంతంలో ముత్యాలను రాసులుగా పోసి అమ్మారని ఇప్పటికీ చెప్పుకుంటారు. వ్యాపార సంబంధమైన జీవనం తెలంగాణ పట్టణాలకే పరిమితమయ్యింది తప్ప విశాల సమూహాలుగా ఉన్న తెలంగాణ ప్రజల్లో ప్రకృతితో కలిసి జీవించేతనమే ఇటీవలి కాలం వరకు సజీవంగా ఉన్నది. దొరికిన దానితోనే సంతృప్తిగా జీవించడం మినహా, రేపటి గురించి కూడబెట్టుకుని, దాచుకునే లోభ మనస్తత్వం తెలంగాణ ప్రజల్లో మచ్చుకు కూడా కనిపించదు. స్వార్థ చింతనలేని జీవన విధానం తెలంగాణ ప్రజల్లో కనిపించే మరో సాంస్కృతిక ప్రత్యేకత.

ఉత్పత్తి విధానమే ఉపరితలమైన సంస్కృతిని నిర్ణయిస్తుంది అన్న అవగాహనతో చూసినపుడు తెలంగాణ ప్రజలది ఏ సంస్కృతో అర్థమవుతుంది. తెలంగాణ ప్రాంతాన్ని బ్రిటీషు వలస పాలన ఆక్రమించుకోకపోవడం కారణంగా తెలంగాణ ప్రజలకు వలస వ్యాపార ధోరణులు అలవడలేదు. ఇప్పటికీ పుట్టినూరే కన్నతల్లి అనే భావన తెలంగాణ ప్రజల్లో సజీవంగా ఉంది.

తెలంగాణ నైసర్గిక స్వరూపమే భిన్నమైనది. మౌలికంగా కొండలు, గుట్టలు, వంపులు, డొంకలు, ఎత్తయిన తోపులు ఇట్లా వాతావరణంలోనే ఒక ప్రత్యేకత ఉన్న ది. కోస్తా ప్రాంతంలో నీటి పారుదల సౌకర్యాల వల్ల గోదావరి జిల్లాల్లో ఎక్కడ కూడా ఖాళీ కనిపించదు. మైదాన ప్రాంతాలల్ల సాగుజేసి, ప్రకృతిపైన మరింత దాడి చేసి, ప్రకృతిని ఒకరకంగా హింసించి, లాభాల కోసం విపరీతమైన వాణిజ్య పంటల్ని పండిస్తూ, లాభ ప్రాధాన్యతతో ఉన్న జీవన విధానం వారిది. తెలంగాణలో మాత్రం మనుగడ కోసం, ఆహారం కోసం, ఆహార పంటలు, పరిమితమైన వనరులు, పరిమిత ప్రశాంత సాధుజీవనం. ఇప్పటికీ...తెలంగాణ గ్రామాల్లో గ్లోబలైజేషన్ కాలంలో కూడా...దాని ఛాయలు కనబడుతాయి.

మన సంస్కృతిలో అంతర్భాగంగా ఉన్న వేల ఏండ్ల జానపద కళారూపాలు, శాతవాహన, కాకతీయ శిల్పసంపద తెలంగాణ విశిష్టతను పరిపూర్ణం చేశాయి. జానపద కళారూపాలకు ఆధారమైన కుల పురాణాలు, ఆశ్రిత కులాలు కళలను పూర్వకాలం నుంచి తెలంగాణ గ్రామీణ ప్రజలను అలరిస్తున్నాయి. కేవలం అలరించడమే కాకుండా అనేక చారిత్రక విషయాలను ఈ కథల ద్వారా సమాజానికి బోధిస్తున్నాయి. చిందు, బైండ్ల, ఒగ్గు, శారద, మందహెచ్చులు, పటమొల్లు, బుడుబుడుకలవారు, దాసరులు, జంగాలు, బాలసంతులు, ఫకీర్లు తదితరులు తరతరాలుగా సాంస్కృతిక వారధులుగా నిలుస్తున్నారు. అలాగే తెలంగాణ శ్రమ సంస్కృతిలో భాగంగా ఇక్కడ "పాట" సజీవంగా ఉన్నది. మౌఖిక సంప్రదాయంగా వచ్చిన ఈ పాట తెలంగాణ ప్రాంతంలో ఉన్న దళిత, బహుజన కులాల జీవనాన్ని కండ్ల ముందుంచుతున్నది. 

అందుకే పాట ఇక్కడ మకుటాయమానంగా ఉన్నది. అనేక కళారూపాలు పాశ్చాత్య వలస సంస్కృతి దాడికి కనుమరుగైనా, పాట ఒక్కటే ఈ ప్రాంతంలో జరిగిన ప్రజా ఉద్యమాల కారణంగా సజీవంగా ఉన్నది. ఈ కళారూపాలతో పాటు, తెలంగాణ చారిత్రక వైభవానికి అద్దం పట్టే శిల్ప సంపద శతాబ్దాలు గడిచినా చెక్కు చెదరలేదు. శాతవాహన, కాకతీయ రాజుల పాలనలోని కట్టడాలు ఇక్కడి ప్రజల కళాభిరుచికి ప్రతిబింబంగా నిలుస్తున్నాయి. వరంగల్, కరీంనగర్, హైదరాబాద్‌లతో పాటు, ఏ జిల్లా చూసినా, శిల్పకళలతో ఇక్కడి కళావైభవానికి ఆనవాళ్లుగా కనిపిస్తాయి. శిల్ప కళతో పాటు హస్తకళలు కూడా అనేకం తెలంగాణలో వెలుగొందాయి. 

పెంబ ర్తి నగిషీలు, నిర్మల్ బొమ్మలు, భూదాన్ పోచంపల్లి చేనేత పరిశ్రమ తెలంగాణ కళాత్మకతను మరింత ప్రకాశవంతం చేశాయి. కాకతీయుల కాలంలోనే పేరిణి శివతాండవ నృత్యం ఆవిర్భవించి ప్రసిద్ధికెక్కింది. ఇంకా తెలంగాణలో విస్తారంగా ఉన్న అడవుల్లో కోయా, గోండు, చెంచు ప్రజలు తమవైన కళారూపాలను ప్రదర్శించడం మన సాంస్కృతిక చరిత్రకు కొత్త వన్నెను అద్దుతున్నాయి. ఇవే కాకుండా అనేక ప్రదర్శన కళలు సాంస్కృతిక వారసత్వానికి పెట్టని కోటలుగా వర్ధిల్లుతున్నాయి.

(మిగతాది రేపు)

వ్యాసకర్త: సాంస్కృతిక సారథి, ఎమ్మెల్యే

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!

ఇప్పటికైనా ఈ భూమిని ప్రభుత్వం స్వాధీనం చేసుకొనేనా....???!!!

ప్రభుత్వ భూములకు కంచెవేశారు!

నిరుపేద ప్రజలకు పంపిణీ చేసిన ప్రభుత్వ భూములు అన్యాక్రాంతమవుతున్నాయి. హైదరాబాద్ మహానగరానికి ఆనుకొని ఉన్న మొయినాబాద్ మండలంలోని కోట్ల విలువ చేసే ప్రభుత్వ(అసైన్డ్) భూములు చాలావరకు పరాధీనం పాలయ్యాయి. రెవెన్యూ అధికారులు భూమిని స్వాధీనం చేసుకుని ప్రభుత్వ బోర్డులు పెట్టినా వాటిని పీకేసీ మరీ హార్స్‌రైడింగ్ క్లబ్ ఆక్రమించింది. లావణీ చట్టాలను, 111 జీవోను తుంగలో తొక్కి అక్రమ నిర్మాణాలు చేపడుతున్నారు. ఈ భూ మాయ హైదరాబాద్‌లోని అప్పా సమీపంలో, హైదరాబాద్-బీజీపూర్ రహదారికి ఆనుకొని ఉన్న అజీజ్‌నగర్ రెవెన్యూలో చోటు చేసుకుంది. హైదరాబాద్ మహానగరానికి, ఔటర్ రింగ్‌రోడ్డుకు సమీపంలో మొయినాబాద్ మండలం అజీజ్‌నగర్ గ్రామ రెవెన్యూలో దాదాపు 146.13 ఎకరాలను 1961లో ప్రభుత్వం 46 మంది రైతులకు లావణీ చట్టం కింద పంపిణీ చేసింది. 

-మొయినాబాద్‌లో బోర్డు పీకేసీ మరీ అక్రమ నిర్మాణాలు
-హార్స్ రైడింగ్ క్లబ్ ఆధీనంలో 12 ఎకరాలు
-కబ్జా భూమి విలువ రూ.50 కోట్లు
-చోద్యం చూస్తున్న రెవెన్యూ అధికారులు

అట్టి భూములను పంటల సాగుకు వినియోగించుకోవాలి తప్ప క్రయవిక్రయాలు జరపరాదు. కొందరు లబ్ధిదారులు ఇతరులకు విక్రయించడంతో 1996లో పీవోటీ చట్టం కింద 112.31 ఎకరాలను ప్రభుత్వం తిరిగి స్వాధీనం చేసుకుంది. ఇందులో 12 ఎకరాలు తమవేనంటూ కొందరు ఆర్డీవో కోర్టుకు వెళ్లారు. 2010లో నాటి చేవెళ్ల స్పెషల్ గ్రేడ్ డిప్యూటీ కలెక్టర్ ఇది ప్రభుత్వ భూమి కాదని, పట్టా(ప్రైవేటు భూమి) అంటూ ఆదేశాలిచ్చారు. 2011లో దీనిపై సమగ్ర విచారణ జరిపిన జాయింట్ కలెక్టర్ ఇది ప్రభుత్వ భూమి అని తిరిగి ఆదేశాలిచ్చారు. తక్షణమే ఆ భూమిని పరిశీలించాలని అప్పటి మొయినాబాద్ తహసీల్దార్‌ను ఆదేశించారు. అప్పటికే క్లబ్ చేపట్టిన నిర్మాణాలను అధికారులు తొలగించి ప్రభుత్వ భూమి అని బోర్డుఏర్పాటు చేశారు. అయితే హైదరాబాద్ పోలో అండ్ హార్స్ రైడింగ్ క్లబ్ ప్రతినిధులు ఆ బోర్డును పీకేసీ రూ.50 కోట్ల విలువైన ప్రభుత్వ భూమిని కంచె వేసి తమ ఆధీనంలోకి తీసుకున్నారు.

వందల ఎకరాల అసైన్డ్ భూములు అన్యాక్రాంతం

అజీజ్‌నగర్ రెవెన్యూ పరిధిలోని సర్వే నంబర్ 176, 177లలో ప్రభుత్వ భూములు ఉన్నాయి. 177సర్వేలోని మొత్తం 162.08 ఎకరాల్లో 146.13 ఎకరాలను గతంలోనే ప్రభుత్వం నిరుపేద రైతులకు పంపిణీ చేసింది. నిబంధనలకు విరుద్ధంగా అసైన్డ్ భూముల క్రయవిక్రయాలు జరగడంతో రెవెన్యూ అధికారులు 112.31 ఎకరాలను స్వాధీనం చేసుకున్నారు. సర్వే నంబర్ 176లో 220.37 ఎకరాల ప్రభుత్వ భూమి ఉండగా ..అందులో 209 ఎకరాలను అసైన్డ్ చేశారు. ఇక్కడా క్రయవిక్రయాలు జరగడంతో అప్పటి అధికారులు స్వాధీనం చేసుకున్నారు. ఇందులోని 126.29 ఎకరాలను అప్పటి ఉమ్మడి రాష్ట్ర ప్రభుత్వం దిల్ సంస్థకు కేటాయించింది. అక్కడా భారీగా కబ్జాలు చోటుచేసుకున్నాయి. అన్యాక్రాంతమైన విలువైన భూములను స్వాధీనం చేసుకుని ప్రభుత్వ అవసరాలకు వినియోగించుకోవచ్చని స్థానికులు అంటున్నారు.

జేసీ ఉత్తర్వుల ప్రకారం చర్యలు తీసుకుంటాం

-మండల తహసీల్దార్ పీఎల్ గంగాధర్ హైదరాబాద్ పోలో హార్స్ రైడింగ్ క్లబ్ నిర్వాహకులు ప్రభుత్వ భూమిలోనే క్లబ్‌ను ఏర్పాటు చేశారు. పక్కా ప్రభుత్వ భూమి అని గుర్తించాం. ఆ భూమికి సంబంధించిన నివేదికను జేసీకి నివేదించాం. అట్టి నివేదికను జేసీ విచారిస్తున్నారు. జేసీ జారీ చేసే ఉత్తర్వుల ప్రకారం చర్యలు తీసుకుంటాం. ప్రభుత్వ భూమిని ఎవరు కబ్జా చేసినా ఉపేక్షించేది లేదు. చట్టపర చర్యలు తీసుకుంటాం...అంటున్నారు. ఇప్పటికైనా ఈ ప్రభుత్వభూములకు స్వేచ్ఛ దొరికేనా...అని ప్రజలు ఎదురుచూస్తున్నారు.

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!

తగిన చర్యలు తీసుకోకపోవడంలోని...లోగుట్టు పెరుమాళ్ళకెరుక...!!!

సర్కారు భూమికి రెక్కలు...156 ఎకరాలు.. విలువ 300 కోట్లు:

సుమారు రూ.300 కోట్ల విలువైన సర్కారు భూమి ప్రైవేటు వ్యక్తుల చేతుల్లోకి వెళుతున్నది. కాపాడాల్సిన అధికారులు మీనమేషాలు లెక్కపెడుతున్నారు. ప్రభుత్వ రికార్డుల్లో ప్రభుత్వ భూమిగా బాజాప్తా నమోదై ఉన్నా.. నిబంధనలు అనుమతించకున్నా యథేచ్ఛగా రిజిస్ట్రేషన్లు జరిగిపోతున్నాయి. విషయం ఉన్నతాధికారులకు తెలిసినా వాటిని రద్దు చేసేందుకు మీనమేషాలు లెక్కిస్తున్నారు. ఇదేమని అడిగినవారు లేరు. వివిధ విభాగాల ఉద్యోగులు పక్కవారి మీదికి బాధ్యతలు నెట్టేస్తూ చేతులు దులిపేసుకుంటున్నారు. నగర శివార్లలోని అత్యంత విలువైన గండిపేట గ్రామంలో జరుగుతున్న బాగోతమిది. 

-22-ఏ కింద గుర్తించినా యథేచ్ఛగా రిజిస్ట్రేషన్లు
-మీనమేషాలు లెక్కిస్తున్న ఉన్నతాధికారులు
-బాధ్యతలు దులిపేసుకుంటున్న ప్రభుత్వ శాఖలు
-రిజిస్ట్రేషన్ల రద్దుపై కొనసాగుతున్న అయోమయం

ఇదీ జరుగుతున్నది.. రంగారెడ్డి జిల్లా రాజేంద్రనగర్ మండలంలోని గండిపేట గ్రామ పరిధిలో సర్వేనంబరు 65లో ప్రభుత్వ భూమి ఉంది. ఇందులో 65/1 నుంచి 65/33 వరకు ఉన్న సర్వేనంబర్లలోని 156.17 ఎకరాలు సర్కారుదేనని ఇప్పటికే ఆర్‌ఓఆర్‌లో నమోదైంది. చాలా ఏండ్ల కిందటే ఈ భూమిని 22-ఏ కింద గుర్తించారు. రిజిస్ట్రేషన్ శాఖ చట్టం ప్రకారం 22-ఏ కింద గుర్తించిన భూమిని ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ రిజిస్ట్రేషన్లు చేయడానికి వీలు లేదు. ఒకవేళ దీనిపై న్యాయస్థానాల నుంచి ఏవైనా ఉత్తర్వులు ఉన్నట్లయితే, జిల్లా జాయింట్ కలెక్టర్ నుంచి నిరభ్యంతర ధ్రువీకరణ పత్రం (ఎన్‌వోసీ) సమర్పిస్తేనే రిజిస్ట్రేషన్ చేయాలని నిబంధనలు చెప్తున్నా యి. అయినా రిజిస్ట్రేషన్ శాఖాధికారులు ఇవేవీ పట్టించుకోవడం లేదు. విలువైన ఈ భూమిని యథేచ్ఛగా రిజిస్ట్రేషన్లు చేసుకుంటూ పోతున్నారు. 

1999లో మొదలైన ఈ అక్రమ ప్రక్రియ ఇవాల్టికీ కొనసాగుతున్నది. ఈ ఏడాది ఫిబ్రవరి, మార్చి నెలల్లో కూడా సుమారు 40 ఎకరాలకు పైగా భూమి ముగ్గురి పేరిట రిజిస్ట్రేషన్లు చేశారు. ప్రభుత్వ భూమిని కాపాడాల్సిన బాధ్యత ఉన్న అధికారులే ఇలా అత్యంత విలువైన భూములను ప్రైవేటు వ్యక్తులకు కట్టబెట్టడం వెనుక భారీ ఎత్తున డబ్బులు చేతులు మారుతున్నట్లు ఆరోపణలున్నాయి. 

మీనమేషాలు లెక్కిస్తున్న అధికారులు:

నిబంధనలకు విరుద్ధంగా జరుగుతున్న ఈ రిజిస్ట్రేషన్ల వ్యవహారం మీద ఇప్పటికే రెవెన్యూ, రిజిస్ట్రేషన్ల శాఖలకు చెందిన ఉన్నతాధికారులకు పెద్ద ఎత్తున ఫిర్యాదులు వచ్చినట్లు తెలిసింది. అయినా చర్యలు తీసుకోవడం, రిజిస్ట్రేషన్లను రద్దు చేయడంపై వారు మీనమేషాలు లెక్కిస్తున్నారు. నిబంధనల ప్రకారం ఒక రిజిస్ట్రేషన్ రద్దు చేయాలంటే అమ్మినవారు, కొన్నవారి అంగీకారంతోనే జరుగుతుంది. కానీ ఇక్కడ ప్రభుత్వం అయినందున సంబంధిత శాఖ నుంచి సిఫార్సు రావాల్సి ఉంటుంది. ఈ మేరకు రద్దుకు సిఫార్సు చేయాల్సిందిగా రిజిస్ట్రేషన్ శాఖ అధికారులు రెవెన్యూ శాఖను కోరినట్లు తెలిసింది. అయితే జిల్లా కలెక్టర్ నుంచి ఆదేశాలు వస్తే తప్ప తాము జోక్యం చేసుకోబోమని స్థానిక రెవిన్యూ అధికారులు చేతులు దులుపుకొన్నట్టు తెలిసింది. ఇలా ఈ రెండు శాఖల మధ్య వ్యవహారం నలుగుతుండగా మరోవైపు రిజిస్ట్రేషన్లు కొనసాగుతూనే ఉన్నాయి.

సమైక్య సర్కారులో పట్టించుకునే దిక్కు లేదు:

సమైక్య సర్కారు హయాంలో మరీ ఘోరం. వాస్తవంగా 65 సర్వేనంబరులో మొత్తం 958 ఎకరాల ప్రభుత్వ భూమి ఉంది. ఇందులో 65/1 నుంచి 65/33 వరకు విస్తరించి ఉన్న 156.17 ఎకరాల విస్తీర్ణం గండిపేట-శంకర్‌పల్లి ప్రధాన రహదారికి అనుసరించి ఉంది. ఇది సీబీఐటీకి అతి సమీపంలో ఉండటంతో ఈ భూములకు బాగా డిమాండు ఉంది.

దీంతో కొందరు పెద్దలు కన్నేసి ఇది తమ భూమి అంటూ రంగంలోకి వచ్చారు. దీంతో 2005 సంవత్సరంలో అప్పటి రంగారెడ్డి జాయింట్ కలెక్టర్ ఎస్‌ఎం రిజ్వీ సమగ్ర విచారణ జరిపి అది ప్రభుత్వ భూమిగా తేల్చారు. క్షేత్రస్థాయికి వెళ్లి, ఆ భూమిని స్వాధీనం చేసుకున్నారు. ఆ తర్వాత ప్రైవేటు వ్యక్తులు హైకోర్టును ఆశ్రయించగా వారికి అనుకూలంగా తీర్పు వచ్చింది. ఆ తర్వాత మరో ప్రైవేటు వ్యక్తి కూడా హైకోర్టుకు వెళ్లి, అదేరీతిలో తన భూమి అంటూ మరో ఆర్డర్‌ను తీసుకువచ్చారు. తెరవెనక పావులు కదలడంతో ఆనాడు ప్రభుత్వపరంగా ఈ భూమిని కాపాడుకునేందుకు అధికారుల వైపునుంచి సరైన చర్యలు తీసుకోలేదు. పైగా పరోక్షంగా ప్రైవేటు వ్యక్తులకు సహకరించారనే ఆరోపణలున్నాయి. ఇదిలాఉంటే ఇప్పటివరకు ప్రభుత్వ రికార్డుల్లో ఆ 156.17 ఎకరాలు ప్రభుత్వ భూమిగానే ఉంటూ వస్తున్నది.

ముఖ్యంగా 22-ఏ జాబితా నుంచి వాటిని తొలగించలేదు. నిబంధనల ప్రకారం ఆ భూములు రిజిస్ట్రేషన్ చేయడం చట్టవిరుద్ధం. అయినప్పటికీ ఒకవైపు రిజిస్ట్రేషన్లు జరుగుతుండగా, మరోవైపు గతంలో జాయింట్ కలెక్టర్ ప్రభుత్వ భూమిగా తేల్చి స్వాధీనం చేసుకున్న భూమిపై అధికారులు ఉన్నత న్యాయస్థానాలను ఆశ్రయించకపోవడం అనుమానాలకు తావిస్తోంది. ఇప్పటికైనా ప్రభుత్వం చర్యలు తీసుకుని ఇంత విలువైన భూమిపై న్యాయ పోరాటం సాగించాలని, మరోవైపు నిబంధనలకు విరుద్ధంగా జరుగుతున్న రిజిస్ట్రేషన్లపై చర్యలు తీసుకోవాలని పలువురు డిమాండు చేస్తున్నారు.

పరిశీలించి, చర్యలు తీసుకుంటాం... ఆర్డీవో:

ఈ విషయంపై నమస్తే తెలంగాణ రాజేంద్రనగర్ ఆర్డీవో పొద్దాటి సురేష్‌ను సంప్రదించగా నిబంధనల ప్రకారం 22-ఏ కింద గుర్తించిన భూములను రిజిస్ట్రేషన్ చేయడం సరికాదని స్పష్టం చేశారు. సర్వేనంబరు 65కు సంబంధించిన అంశంపై పరిశీలిస్తామని, రిజిస్ట్రేషన్ల రద్దుకు చర్యలు తీసుకుంటామని అన్నారు. ఈ విషయంపై జిల్లా రిజిస్ట్రార్ అశోక్‌ను సంప్రదించగా దీనికి సంబంధించిన నివేదికను పది రోజుల క్రితం జిల్లా కలెక్టర్‌కు సమర్పించానని తెలిపారు. కలెక్టర్ తుది నిర్ణయం తీసుకొని ఆదేశాలు జారీ చేస్తే అందుకు అనుగుణంగా చర్యలు తీసుకుంటామన్నారు. మరెందుకో ఈ తాత్సారం.........???!!!

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!

భూదాన్ అక్రమార్కులకు బిగుస్తున్న ఉచ్చు!!!

భూదాన్ బోర్డుకు చెందిన అత్యంత విలువైన భూములను అయినవారికి అడ్డగోలుగా కట్టబెట్టిన సంస్థ చైర్మన్, సభ్యుల మెడకు ఉచ్చు బిగుస్తున్నది. అక్రమాల్లో కీలక పాత్ర పోషించిన చైర్మన్ రాజేందర్‌రెడ్డితోపాటు వైస్ చైర్మన్ ఇతర సభ్యులపై చర్యలకు ప్రభుత్వం సిద్ధమవుతున్నది. ఉమ్మడి రాష్ట్రంలో కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం ఉన్నపుడు తమకున్న పలుకుబడిని ఉపయోగించి వారు భారీ మోసానికి పాల్పడినట్లు నిర్ధారణకు వచ్చిన రాష్ట్ర ప్రభుత్వం వారిపై సివిల్, క్రిమినల్ చర్యలు చేపట్టాలని భావిస్తున్నది. అంతులేని వారి అక్రమాకు అండగా నిలిచిన నాటి కాంగ్రెస్ సర్కారు పెద్దలు ఎవ్వరనేదానిపై కూడా విచారణ చేయిస్తున్నట్లు తెలిసింది. భూదాన్ బోర్డును ఇప్పటికే రద్దుచేసిన ప్రభుత్వం తదుపరి చర్యలపై వేగం పెంచింది.

25 వేల ఎకరాల భూమి అన్యాక్రాంతం: 

నాటి కాంగ్రెస్ పెద్దల అండదండలతో అక్రమంగా భూదాన్ యజ్ఞబోర్డు చైర్మన్ పదవిని దక్కించుకొన్న రాజేందర్‌రెడ్డి భూదాన్ భూములను భారీఎత్తున చట్టవిరుద్ధంగా విక్రయించినట్లు ఆరోపణలున్నాయి. ఆయన హయాంలో దాదాపు 25 వేల ఎకరాల భూమిని అనర్హులకు అప్పగించారని సమాచారం. విలువైన భూములను ప్లాట్లుగా మార్చి విక్రయించారనే విమర్శలు కూడా చాలా వచ్చాయి. అనేక సంస్థలు, సొసైటీలు, కొంతమంది బడాబాబులకు ఆ భూములను రాజేందర్‌రెడ్డి అప్పనంగా అప్పగించారని పలువురు పేర్కొంటున్నారు. అంతేకాకుండా బినామీ పేర్లతో 140 ఎకరాల భూదాన్ భూమిని ఆయన కాజేరని సమాచారం. భూదాన్ భూములకు ఎన్‌ఓసీలు ఇవ్వడం రాజేందర్‌రెడ్డి హయాంలో ఒక దందాగా నడిచిందని ప్రభుత్వ విచారణలో తేలింది. కావలికారుగా జీవితాన్ని ప్రారంభించిన రాజేందర్‌రెడ్డి భూదాన్ బోర్డు చైర్మన్ దక్కించుకొని భారీగా ఆస్తులు కూడబెట్టడం వెనుక నాటి కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వ పెద్దల పాత్ర ఎంతో ఉందని తెలంగాణవాదులు పేర్కొంటున్నారు. 

ఫోర్జరీ లేఖతో బోర్డు నియామకం: 

భూదాన్ యజ్ఞబోర్డుకు చైర్మన్‌గా రాజేందర్‌రెడ్డితోపాటు మొత్తం 11 మందిని నియమిస్తూ నాటి కాంగ్రెస్ సర్కారు 2012, డిసెంబర్ 14వ తేదీన జీవో 687 విడుదల చేసింది. ఢిల్లీ కేంద్రంగా పనిచేస్తున్న మహిళా కేంద్ర అధ్యక్షురాలు వీణా బెహన్ సిఫారసు మేరకు వారిని నియమిస్తున్నట్లు జీవోలో ఆనాటి రెవెన్యూ కార్యదర్శి అనిల్‌చంద్ర తెలిపారు. భూదాన్ చట్టం ప్రకారం ఆచార్య వినోబా భావే సిఫారసు చేసినవారినే బోర్డు సభ్యులుగా నియమించాలి. ఆయన తదనంతరం అయితే ఆయనకు నామినీగా ఉన్నవారు సిఫారసు చేస్తే ప్రభుత్వం నియమించాలి. కానీ రాజేందర్‌రెడ్డితోపాటు ఇతర సభ్యులను వినోబాభావే నామినీ అయిన సర్వసేవా సంఘ్ సిఫారసు చేయలేదు. వీణా బెహన్ రాసినట్లుగా ఉన్న ఓ లేఖ ఆధారంగా ఆనాడు రాజేందర్‌రెడ్డి తదితరులను నియమించారు. బోర్డు అక్రమాలపై ప్రభుత్వం జరిపిన విచారణలో వీణా బెహన్ లేఖ కూడా ఫోర్జరీదేనని తేలటంతో అందరూ అవాక్కయ్యారు. ఇంత జరిగినా, నాటి కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం కనీసం పరిశీలించకుండా గుడ్డిగా బోర్డును నియమించటంపై సర్వత్రా అనుమానాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. వీణా బెహన్ లేఖపై అధికారులు విచారణ చేపట్టగా తాను అలాంటి లేఖ ఎవ్వరికీ రాయలేదని ఆమె చెప్పడంతో రాజేందర్‌రెడ్డి ముఠా అక్రమాల పుట్ట బద్దలయ్యింది.

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ! జై జై తెలంగాణ!

తెలంగాణలోని ఆస్తులు.. టీఎస్ ఆర్టీసీకే!!

- 28న తెలంగాణ రాష్ట్ర ఆర్టీసీ అపాయింటెడ్ డే
- పర్మిట్లు ముగియగానే ఏపీ బస్సుల నుంచి టాక్స్
- కార్మికుల కష్టాలు చూసే సీఎం ఫిట్‌మెంట్ ఇచ్చారు
- ఇతర రాష్ర్టాలతో పోల్చితే రాష్ట్రంలో చార్జీలు తక్కువ
- త్వరలో 60 ఏసీ, 10 గరుడ ప్లస్ బస్సుల కొనుగోలు
- ఆర్టీసీ లోగో ఆవిష్కరణలో మంత్రి మహేందర్‌రెడ్డి

రాష్ట్రంలోని ఆర్టీసీ ఆస్తులన్నీ టీఎస్ ఆర్టీసీకే చెందుతాయని రవాణాశాఖ మంత్రి మహేందర్‌రెడ్డి స్పష్టం చేశారు. ఆస్తుల విషయంలో ఏపీ మంత్రితోపాటు కార్మికులకు కూడా స్పష్టత ఉందన్నారు. ప్రస్తుత పర్మిట్ల కాలపరిమితి ముగియగానే ఇతర రాష్ర్టాల నుంచి తెలంగాణకు వచ్చే అన్ని బస్సుల మాదిరిగానే ఏపీ బస్సులకు కూడా పన్ను విధిస్తామన్నారు. తెలంగాణ ప్రభుత్వం మిగతా రాష్ర్టాల మాదిరిగానే ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ర్టాన్ని, ప్రభుత్వాన్ని చూస్తుందన్నారు. మే 28న టీఎస్ ఆర్టీసీ అపాయింటెడ్ డే ఉంటుందన్నారు. 

గురువారం బస్‌భవన్‌లో టీఎస్ ఆర్టీసీ లోగో, కొత్త రంగులతో రూపొందించిన పల్లెవెలుగు బస్సులను ప్రారంభించారు. అనంతరం మంత్రి మీడియాతో మాట్లాడుతూ ఆర్టీసీ కండక్టర్లు, డ్రైవర్లు చాలా కష్టపడుతున్నారని, ప్రజలను గమ్యస్థానాలకు సురక్షితంగా చేరవేయడంలో ఎనలేని సేవలు అందిస్తున్నారని తెలిపారు. కార్మికులు 43 శాతం ఫిట్‌మెంట్ డిమాండ్ చేస్తే సీఎం కేసీఆర్ 44 శాతం ఇచ్చారని అన్నారు. సీఎం నమ్మకాన్ని నిలబెట్టడానికి అందరం కలిసికట్టుగా పనిచేసి నష్టాల్లో ఉన్న ఆర్టీసీనీ లాభాల్లోకి తెచ్చుకుందామని సూచించారు.

బస్సు చార్జీల విషయంలో నిర్ణయం తీసుకోవాల్సి ఉందన్న మంత్రి మహేందర్‌రెడ్డి.. 

ఎంత శాతం పెంచుతామనే విషయంపై స్పష్టత ఇవ్వలేనన్నారు. చార్జీల విషయంపై ఈ వారంలో సమావేశమవుతామన్నారు. ఇతర రాష్ర్టాలతో పోల్చితే తెలంగాణ రాష్ట్రంలో బస్సు చార్జీలు తక్కువగా ఉన్నాయన్నారు. డీజీల్ రేటు అనేకసార్లు పెరిగినా రెండేండ్లుగా ఆర్టీసీ చార్జీలు పెంచలేదన్నారు. మే 28న ఆర్టీసీ తాత్కాలిక విభజన జరుగుతుందని, త్వరలోనే కేంద్రం నుంచి విభజనకు అధికారిక ఉత్తర్వులు వస్తాయని పేర్కొన్నారు.

ఆర్టీసీ లోగోతోపాటు పల్లె వెలుగు బస్సుల్లో బంగారు తెలంగాణ చిహ్నాలు ఉన్నాయని, హరిత హారం వంటి పథకాలు ప్రతిబింబిస్తున్నాయన్నారు. సీఎం ఇచ్చిన రూ.150 కోట్లతో 500 కొత్త బస్సులు కొనుగోలు చేస్తామన్నా రు. అందులోనుంచి ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరంలో రూ. 20 కోట్ల వ్యయంతో 60 కొత్త రాజధాని ఏసీ(ఇంద్ర) బస్సులు, రూ.10 కోట్లతో 10 అత్యాధునిక, సౌకర్యవంతమైన మల్టీయాక్సిల్ గరుడ ప్లస్, వోల్వో ఏసీ బస్సులు ఈ నెలాఖరులోగా ప్రవేశపెడ్తామని చెప్పారు.

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!

అప్పుడు వినిపించని నిరసన స్వరాలు...ఇప్పుడెందుకు వినిపిస్తున్నాయి?

-టీడీపీ, కాంగ్రెస్‌ల హయాంలో యథేచ్ఛగా భూపందేరం
-ప్రైవేటు వ్యక్తులు, సంస్థలకు అడ్డదిడ్డంగా కేటాయింపు
-కబ్జాలకు.. అన్యాక్రాంతాలకు లెక్కేలేదు
-అయాచిత లబ్ధి పొందిన నాయకగణం
-కోర్టు కేసులలో వందల ఎకరాలు
-అప్పుడెన్నడూ నోరుమెదపని విపక్షాలు..
-పేదలకు ఇండ్లు కడతామంటే గగ్గోలు

అమానవీయ పరిస్థితుల మధ్య బతుకులు వెళ్లదీస్తున్న పేదలు గౌరవంగా బతికేందుకు ఉస్మానియా యూనివర్సిటీకి చెందిన కొంత స్థలాన్ని తీసుకుంటామన్న ముఖ్యమంత్రి కే చంద్రశేఖర్‌రావు ప్రకటనపై రాజకీయ పార్టీలు, విద్యార్థి సంఘాలు గగ్గోలు పెడుతున్నాయి! పరమపవిత్రమైన విద్యాసంస్థ భూమిని తీసుకోడానికి వీల్లేదని బల్లగుద్దుతున్నాయి! ఇంతవరకూ యూనివర్సిటీ భూములను ముట్టిందే లేదన్నంత స్థాయిలో చెలరేగుతున్నాయి! నిజానికి ఉస్మానియా యూనివర్సిటీ భూముల్లో అనేక ఎకరాలు అన్యాక్రాంతమయ్యాయి. అక్రమార్కుల కబ్జాల్లో చిక్కుకున్నాయి. ప్రత్యేకించి 1987 తర్వాత తమకు తోచినంత భూమిని తమకు కావలసిన ప్రైవేటు సంస్థలకు అప్పటి ప్రభుత్వాలు కట్టబెట్టడం మొదలుపెట్టాయి. అప్పుడు వినిపించని నిరసన స్వరాలు ఇప్పుడే ఎందుకు వినిపిస్తున్నాయనేది ఆసక్తిగొల్పుతున్న అంశం! గతంలో ప్రభుత్వాల్లో ఉండి పందేరం చేసిన నాయకులు.. ఇప్పుడు ప్రజోపయోగ కార్యక్రమానికి అతిస్వల్పంగా 11 ఎకరాల భూమి తీసుకుంటామంటే ఎందుకు రగడ చేస్తున్నాయన్నది ప్రశ్న!! నిజానికి కేసీఆర్ అడిగింది ఉస్మానియాకు ఉన్న వందల ఎకరాల్లో కేవలం 11 ఎకరాలు మాత్రమే!! అది కూడా పేదలకు ఇండ్లు కట్టించేందుకే! ప్రభుత్వాన్ని వ్యతిరేకించడమే విపక్ష లక్ష్యమని గుడ్డిగా నమ్మి.. అదే పద్ధతిలో వ్యవహరిస్తున్న ప్రతిపక్షాలకు సహజంగానే ప్రభుత్వం చేపట్టే అభివృద్ధి కార్యక్రమం రుచించదు!! సవాలక్ష లొసుగులు వెతుకుతాయి! ఈ పరిస్థితుల్లోనే.. ప్రజాపక్షపాతిగా వ్యవహరిస్తున్న సీఎం తీరుతో ఇప్పటికే గుండెలు గుభేల్మంటున్న ప్రతిపక్షాలు ఈ అంశాన్ని తమ రాజకీయ అవసరాలకు వాడుకునే ప్రయత్నాల్లో పడ్డాయి.

ఇక్కడే కొన్ని ప్రశ్నలు కూడా తలెత్తుతున్నాయి. వర్సిటీ స్థలాలను సెజ్‌ల పేరిట అమ్మేయాలని చూసిందెవరు? అయాచిత లబ్ధిని ఆర్జించడానికి చేసిన కుట్రలెన్ని? హైదరాబాద్, రంగారెడ్డి జిల్లాల్లోని వందల కోట్ల విలువైన స్థలాలపై కన్నేసిందెవరు? ఇలాంటి ప్రశ్నలకు ఆస్కారమిచ్చిన సమైక్య రాష్ట్రంలో పాలకులెవరు? ఓ వైపు కబ్జాలు యథేచ్ఛగా సాగుతుంటే నిమ్మకు నీరెత్తినట్లు ఎందుకు వ్యవహరించారు? ఇప్పుడు పేదలకు ఇండ్లు కట్టిస్తామంటే అడ్డుకుంటున్నవారే దీనికి సమాధానం చెప్పాల్సి ఉంది? 1987 నుంచి వర్సిటీల భూములు పెద్ద ఎత్తున దుర్వినియోగమైన ఉదంతాలు కన్పిస్తాయి. సంస్థలకు, వ్యక్తులకు ఇష్టారాజ్యంగా భూములను కట్టబెట్టారు. లక్ష్యాలను మరిచి, నిబంధనలకు విరుద్ధంగా ఎన్నెన్నో సంస్థలకు ధారాదత్తం చేశారు. వందల ఎకరాలను మాయంచేశారు. 

ఆలనాపాలనా లేకపోవడంతో కబ్జా బాగోతాలు సాగుతూనే ఉన్నాయి. కాంగ్రెస్, టీడీపీ హయాంలోనే భూములపై ఇష్టారాజ్యంగా నిర్ణయాలు తీసుకున్న ఉదంతాలున్నాయి. రాజకీయ ప్రాబల్యంతోనే యూనివర్సిటీల భూములను కబ్జా చేశారన్న ఆరోపణలున్నాయి. ఒక్క ఉస్మానియా యూనివర్సిటీకి సంబంధించి 251.64 ఎకరాలపై పలు కోర్టు కేసులు నడుస్తున్నాయంటే ఆశ్చర్యం కలుగుతుంది. దశాబ్దాల తరబడి అన్యులు, వర్సిటీలతో సంబంధం లేని సంస్థలు/వ్యక్తులకు స్థలాలను కట్టబెట్టినప్పుడు రాజకీయ పార్టీలు, సంఘా లు మౌనం వహించాయి. ఉద్యోగులకు ఇండ్లస్థలాల పేరిట భూము లు కేటాయించినా అభ్యంతరం వ్యక్తం చేయలేదు. కానీ ప్రభుత్వం పేదలకు గత్యంతరం లేని పరిస్థితుల్లో ఇండ్ల నిర్మాణానికి కొంత స్థలాన్ని వినియోగించుకోవాలని ప్రతిపాదిస్తే గగ్గోలు పెట్టడం విడ్డూరంగా ఉందని పలువురు వ్యాఖ్యానిస్తున్నారు. 

ఇతర సంస్థలకు కేటాయించిన భూములు: ఉస్మానియా ఎస్టేట్ సెల్ లెక్కల ప్రకారం యూనివర్సిటీలో మొత్తం భూమి 1627 ఎకరాలు. ఇందులో లీజుకు ఇచ్చినది 185 ఎకరాలు. హైదరాబాద్ పబ్లిక్ స్కూల్, ఇంగ్లిష్ అండ్ ఫారిన్ లాంగ్వేజెస్ యూనివర్సిటీ (ఇఫ్లూ), ఫోరెన్సిక్ ల్యాబ్, హోమియో మెడికల్ కాలేజీ, నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ న్యూట్రిషన్ (ఎన్‌ఐఎన్) కేంద్రాలు యూనివర్సిటీ భూముల్లోనే కొనసాగుతున్నాయి. తార్నాకలోని బీఎస్‌ఎన్‌ఎల్, ఆర్టీసీ దవాఖాన, రామాంతాపూర్ దూరదర్శన్ కేంద్రానికి 30 ఎకరాలను విక్రయించారు. ఓయూ ఉద్యోగుల నివాసాలకు మాణికేశ్వరినగర్‌లో 35.30 ఎకరాలను ఉచితంగా ఇచ్చారు. ఇలా మొత్తం 250 ఎకరాలు కట్టబెట్టారు. మోహిని చెరువు, గార్డెన్‌కు 9 ఎకరాలు, జింకల సంరక్షణ పార్కుకు 60 ఎకరాలు (అదిప్పుడు విషసర్పాలకు నిలయంగా మారింది), హెర్బల్ గార్డెన్‌కు 5 ఎకరాలు, అరటి తోటకు 12 ఎకరాలు కేటాయించారు. సత్యసాయి స్కూల్(ట్రస్టు)కు 5 ఎకరాలు, సురభారతికి 500 చ.మీ. వంతున అనేక సంస్థలకు లీజుకు ఇచ్చారు. వాటిని అధికార యంత్రాంగం పట్టించుకోకపోవడంతో బీళ్లుగా మారాయి. నలు దిక్కులా సుమారు వంద ఎకరాల వరకు కబ్జాకు గురైందన్న ఆరోపణలు వినిపిస్తున్నాయి.

వీటిపై ఏనాడూ ఏ పాలకులూ సర్వే చేపట్టింది లేదు. దీంతో ఆయా ప్రాంతాల్లో ప్రైవేటు వ్యక్తులు, సంస్థలు బహుళ అంతస్తుల భవనాలు మొలిపించాయనే ఫిర్యాదులు ఉన్నాయి. ఇవన్నీ 1980 తర్వాత చోటు చేసుకోవడం విశేషం. మిగిలిన వందల ఎకరాల స్థలం కంపచెట్లు, పిచ్చి మొక్కలతో నిరుపయోగంగా ఉంది. ప్రస్తుతం కళాశాలలకు, కార్యాలయాలకు, క్రీడా మైదానాలకు, అధ్యాపక, ఉద్యోగుల క్వార్టర్లకు 500 ఎకరాలు మాత్రమే వినియోగిస్తున్నారు. రంగారెడ్డి జిల్లా రంగాపూర్‌లో నిజామియా అబ్జర్వేటరీ పేరుతో 265 ఎకరాల్లో ప్రయోగశాలను ఏర్పాటు చేశారు. కానీ అందుకు కేటాయించిన స్థలంలో బహుళ అంతస్తులు వెలిశాయి. హోటళ్లు, లాడ్జీలు కూడా నిర్మించారన్న ఆరోపణలు ఉన్నాయి. లాలాపేట, అంబర్‌పేట, రామాంతాపూర్, జమిస్థాన్‌పూర్, హబ్సిగూడ గ్రామ రెవెన్యూ పరిధిలోని ఉస్మానియా వర్సిటీ భూములు చాలా వరకు కబ్జాకు గురయ్యాయన్న ఫిర్యాదులు అనేకం ఉన్నాయి.

సెంట్రల్‌వర్సిటీ భూములు ఇలా వెళ్లాయి..:

రాష్ట్ర ప్రభుత్వం 1974లో గచ్చిబౌలిలోని సర్వే నంబరు 25లో 2,324 ఎకరాల స్థలాన్ని సెంట్రల్ యూనివర్సిటీకి కేటాయించింది. అదే స్థలంలో వివిధ సంస్థలకు 700 ఎకరాల వరకు కేటాయించారు. ఇందులోనే 537 ఎకరాల స్థలాన్ని ఐఎంజీకి కేటాయించగా, అందుకు యూనివర్సిటీకి ప్రత్యామ్నాయంగా చూపింది తక్కువే. ప్రత్యామ్నాయంగా గోపనపల్లిలో 397 ఎకరాలను వర్సిటీకి ఇవ్వా.. అందులో క్రషర్లు ఉండడం వల్ల నిర్మాణయోగ్యంగా లేదన్న అభిప్రాయాలు ఉన్నాయి. 1987నుంచి ఈ యూనివర్సిటీ స్థలాలను ఇతర సంస్థలకు కట్టబెడుతూ వచ్చారు. భూ పందేరంతో ప్రస్తుతం సెంట్రల్ యూనివర్సిటీ భూములు 1522 ఎకరాలకు కుదించుకుపోయాయి.

హైదరాబాద్ యూనివర్సిటీ భూములను ఇలా పంచేశారు:

1994లో నవోదయ స్కూల్‌కు 30 ఎకరాలు, 1990లో హెచ్‌సీయూ బస్‌డిపోకు 10 ఎకరాలు, 1991లో ఏపీఎస్‌ఈబీకి 6.02 ఎకరాలు, 1980లో ట్రిపుల్ ఐటీకి 62 ఎకరాలు, 1987లో తహసీల్దార్, మున్సిపల్ కార్యాలయాలకు ఐదెకరాలు, 1998లో టెలీకమ్యూనికేషన్స్‌కు ఒక ఎకరం, 2000లో శాప్‌కు 108 ఎకరాలు, 2003లో శాప్ హాకీ స్టేడియానికి 14 ఎకరాలు, 2003లో శాప్ మిలిటరీ గేమ్స్ విలేజ్‌కు 14 ఎకరాలు, 2003లో శాప్ షూటింగ్ రేంజ్‌కు 20 ఎకరాలు, 2007లో ఏపీఎన్జీవోలకు 134 ఎకరాలు, 2004లో ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ లైఫ్ సైన్సెస్‌కు 10 ఎకరాలు, 2005లో ఏఎండీఐఎస్‌ఏ సంస్థకు 2 ఎకరాలు, 2008లో సీఆర్ రావు ఇన్‌స్టిట్యూట్‌కు 5 ఎకరాలు, 2009లో టీఐఎఫ్‌ఆర్‌కు 210 ఎకరాలు, 2009లో టీఈఆర్‌ఐ సంస్థకు 40 ఎకరాలు, 2009లో సీడీఎఫ్‌డీకి 25 ఎకరాల వంతున కేటాయించారు.

ఆర్థిక మండలి పేరుతోనూ..:

కాంగ్రెస్ పార్టీ పాలనలోనే సెంట్రల్ యూనివర్సిటీలో 200 ఎకరాలను ప్రత్యేక ఆర్థిక మండలిగా రూపొందించేందుకు వ్యూహాన్ని సిద్ధం చేసుకున్నారు. నాలెడ్జ్ ఇన్నోవేషన్ పార్కు పేరిట ప్రైవేటు కంపెనీలకు వేల కోట్ల విలువైన భూ పందేరానికి సిద్ధమయ్యారు. 2010 మార్చిలో అప్పటి కేంద్ర మానవ వనరుల శాఖ మంత్రి కపిల్‌సిబల్ వర్సిటీ భూములను పరిశీలించి గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇచ్చారు. ఆదాయం పెంచుకునే నెపంతో 200 ఎకరాలను మాయం చేసేందుకు ప్రయత్నించారు.

వ్యవసాయ వర్సిటీలో మిగిలిందెంత?:

ప్రభుత్వం 1964లో ఎన్జీ రంగా యూనివర్సిటీ(ప్రస్తుత ఆచార్య కొత్తపల్లి జయశంకర్ వ్యవసాయ వర్సిట్లీ)కి రాజేంద్రనగర్‌లో 2687.27 ఎకరాలు కేటాయించింది. దీంట్లో 25 ఎకరాలు రోడ్లకు పోయింది. 56 ఎకరాల్లో ఇండ్లు వెలిశాయి. బుద్వేలు, శివరాంపల్లి, గగన్‌పహాడ్, రాజేంద్రనగర్, హిమాయత్‌సాగర్ గ్రామాల పరిధిలోని ఈ వర్సిటీ భూముల్లో వందల ఎకరాలు అన్యాక్రాంతమయ్యాయి. ఏనాడూ సర్వే చేసిన, చేయించిన పాపాన పోలేదు. అనేకమంది హద్దులు దాటి భూములను కలిపేసుకున్నారన్న ఆరోపణలు ఉన్నాయి. దీంట్లో ఇతర సంస్థలకు, ఇన్‌స్టిట్యూట్స్‌కు కేటాయించారు.

ఇతర ప్రాంతాల్లోనైతే ఉపాధి మృగ్యం

గ్రేటర్ హైదరాబాద్‌లో దశాబ్దాలుగా కిరాయి ఇండ్లల్లో మగ్గుతున్న నిరుపేదలకు గృహ వసతి కల్పించాలన్న లక్ష్యసిద్ధికి అవరోధాలు ఎదురవుతుండడం ఆందోళన కలిగిస్తున్నది. 2006 నుంచి ఒక్క హైదరాబాద్ జిల్లా పరిధిలోనే 2.30 లక్షల మంది ఇండ్లకోసం దరఖాస్తులు పెట్టుకున్నారు. పొట్టచేత పట్టుకొని నగరానికి వచ్చి కూలీనాలీ చేసుకుంటూ జీవనం కొనసాగిస్తున్న వారే ఇందులో అధికం. అలాంటి వారికి గతంలో ఎక్కడో శివారు ప్రాంతాల్లో ఇండ్లు నిర్మించి ఇచ్చారు. ఎక్కడో సిటీకి దూరంగా అపార్టుమెంట్లు నిర్మించి ఫ్లాట్లను కట్టబెట్టడం ద్వారా తమ ఉపాధి దెబ్బ తింటున్నదని దరఖాస్తుదారులు చెబుతున్నారు. నగర శివార్లల్లో జేఎన్‌ఎన్‌యూఆర్‌ఎం, రాజీవ్‌గృహకల్పవంటి పథకాలకింద నిర్మించిన ఇండ్లు నిరుపయోగంగా మారాయి. అందుకే నగరంలోనే ఉన్న ఖాళీ స్థలాల్లో అపార్టుమెంట్లను నిర్మించి పేదలకు ఇవ్వాలని సీఎం కేసీఆర్ నిర్ణయించినట్లు తెలుస్తున్నది.

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!

ఇవే మనకు లభించబోయే వరాలు...!!!

తెలంగాణకు గోదావరి ఒక వరప్రసాదిని. జీవనదియైన గోదావరిలో సంవత్సరం పొడుగునా 2,163 టీఎంసీల నీరు ప్రవహిస్తున్నా దీని నుంచి కేవలం 650 టీఎంసీల నీటిని మాత్రమే మనం ఉపయోగించుకోగలుగుతున్నాం. మిగతా 1,568 టీఎంసీల నీరు వృథాగా సముద్రం పాలవుతున్నది. వివిధ ప్రాజెక్టులు, బ్యారేజీల ద్వారా వినియోగించుకుంటున్న నీరు పోను, మిగులు జలాలుగా సముద్రం పాలవుతున్న నీటినుంచి జల విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేసుకుంటే.. తెలంగాణ ఎదుర్కొంటున్న విద్యుత్తు కొరతకు శాశ్వత పరిష్కారం దొరకుతుంది. దీనికోసం ప్రతిపాదిత ప్రాజెక్టులున్న చోట్ల, లేదా ఎత్తిపోతల ద్వారా హైడ్రోపవర్ స్టేషన్లను నిర్మించుకుని విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేసుకోవచ్చు. ఇది బొగ్గుతో ఉత్పత్తి చేసే థర్మల్ పవర్ కన్నా చాలా తక్కువ ఖర్చుతో ఉత్పత్తి చేసుకోవచ్చు. 

ఈ నేపథ్యంలో గోదావరి నదిపై ఎక్కడెక్కడ ఏ స్థాయిలో హైడ్రోపవర్ స్టేషన్లను ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చో, అవి ఏ మేరకు లాభదాయకమో చూద్దాం. ఒక టీఎంసీ నీటిని ఒక మీటర్ ఎత్తున నిల్వ చేయగలిగితే.. దానిద్వారా 0.068 ఎంయూ (మెగా యూనిట్లు)ఉత్పత్తి చేయవచ్చు. గోదావరి నది ప్రవహిస్తున్న ఎత్తైన ప్రాంతాల్లో ఈ హైడ్రోపవర్ స్టేషన్లను నిర్మించుకోవచ్చు. ప్రతి సంవత్సరం వర్షాకాలంలో వస్తున్న వరదతో మరింత విద్యుత్ ఉత్పత్తి చేసుకోవచ్చు. కానీ ఇప్పటికీ దానిలో 60 శాతం మాత్రమే వినియోగించుకోగలుగుతున్నాం.

ఇప్పటి దాకా తెలంగాణలో శ్రీశైలం లెఫ్ట్ బ్యాంక్ కెనాల్ ద్వారా, నాగార్జునసాగర్ పవర్ హౌజ్ ద్వారా ఇంకా ఇతర చిన్న ఉత్పత్తి కేంద్రాల ద్వారా మాత్రమే విద్యుదుత్పత్తి చేస్తున్నారు. మనం వినియోగించుకుంటున్న 650 టీఎంసీల నీటిని కూడా ఎత్తైన ప్రదేశాల నుంచే తీసుకుంటున్నాం. కాబట్టి అక్కడ కూడా పవర్‌ను ఉత్పత్తి చేయవచ్చు. తెలంగాణలో 350 టీఎంసీల నీటితో 4048 మెగా యూనిట్ల విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేయవచ్చు. ఈ విధమైన విధానం అవలంబిస్తే.. పర్యావరణానికి కూడా ఏమాత్రం నష్టం కలగదు. థర్మల్ పవర్ ప్రాజెక్టులతో ఉత్పన్నమయ్యే కాలుష్య సమస్య కూడా ఉండదు. అలాగే సహజ శిలాజ ఇంధనాల వాడకం ద్వారా ఉత్పన్నమయ్యే కాలుష్యం కూడా ఉండదు. 

ప్రవాహ నీటిని ఎత్తు ప్రాంతాలకు లిఫ్ట్ చేసి దానిద్వారా విద్యుత్ ఉత్పత్తి చేసే విధానాన్ని వాటర్డ్ పవర్డ్ పంప్స్ అని పిలవవచ్చు.

ఇవి ఈ క్రింది విధంగా పనిచేస్తాయి..

• జల విద్యుత్ ఉత్పాదనతో అనేక విధాలుగా ఉపాయోగాలున్నాయి.
• జలవిద్యుత్ ఉత్పాదనతో శిలాజ ఇంధనాల వాడకం తగ్గి సహజ ఇందనాలు భవిష్యత్ తరాల కోసం మిగులుతాయి.
• జలవిద్యుత్ ఉత్పత్తి కేంద్రాలు సహజ వరద నీటిపై ఆధారపడి నిర్మితమై పనిచేస్తాయి కాబట్టి ఇతర వనరుల వినియోగం ఉండదు.
• ఇతర ఇంధనాల ద్వార కన్నా నీటితో విద్యుత్ ఉత్పత్తి చాలా తక్కువ ఖర్చుతో చేయవచ్చు.
• నీటి నిల్వతో విద్యుత్ ఉత్పత్తి చేసే ప్రాజెక్టుల ద్వారా ఇతర అవసరాలకు ముఖ్యంగా వ్యవసాయం, తాగు నీటి అవసరాలను తీర్చుకోవచ్చు.
• జలవిద్యుత్ ప్రాజెక్టుల సహజంగా మారుమూల ప్రాంతాల్లో నిర్మితమవుతాయి కాబట్టి, ఆతర్వాత ఆ ప్రాంతాలు కూడా అభివృద్ధి చెందుతాయి.
• ఎత్తయిన ప్రదేశంలో నీటిని నిల్వ ఉంచడం అనేది చాలా చవుకైన సహజ బ్యాటరీగా దాన్ని పరిగణించవచ్చు. 

శ్రీశైలం లెఫ్ట్‌బ్యాంక్ పవర్ హౌజ్ 150 మెగావాట్ల శక్తి కలిగి ఆరు పంపుహౌజులు కలిగి ఉన్నది. తక్కువ విద్యుత్ డిమాండ్ ఉన్న సమయంలో నీటిని నిల్వ చేసి, డిమాండ్ ఉన్న సమయంలో నీటి నిల్వతో విద్యుత్ ఉత్పత్తి చేస్తారు. తద్వారా విడుదలైన నీరు నాగార్జున సాగర్ చేరి అక్కడ కూడా విద్యుత్ ఉత్పత్తికి, వ్యవసాయ అవసరాలకు వినియోగించ బడుతున్నది. కానీ దురదృష్టవశాత్తూ కృష్ణా నది జీవనది కాదు. కానీ గోదావరి నది జీవనదిగా తెలంగాణ విద్యుత్ అవసరాలను తీర్చేందుకు అనుగుణంగా ఉన్నది. దీనిపై ఆయా భౌగోళిక పరిస్థితులను అధా రం చేసుకుని కాళేశ్వరం- అప్పర్, కాళేశ్వరం-లోయర్, ఇచ్చంపల్లి-అప్పర్, కంతనపల్లి-లోయర్, ఎధిర- అప్పర్, పర్ణశాల-లోయర్ ప్రాజెక్టులు నిర్మించుకోవచ్చు. ఈ ప్రతిపాదిత ప్రాజెక్టులను నిర్మంచుకోగలితే దాదాపు 4000మెగా యూనిట్ల విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేసుకోవచ్చు. అలాగే రోజువారీగా నదీ ప్రవాహంలో ఉండే ఎగుడు దిగుడులను అధిగమించి విద్యుత్ ఉత్పత్తి చేయవచ్చు. ఈ దిశగా తెలంగాణ ప్రభుత్వం దృష్టి సారించి విద్యుత్ ప్రాజెక్టుల నిర్మాణానికి అధిక ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. తద్వారా విద్యుత్ కొరతను తీర్చడమే కాకుండా.. పర్యావరణ పరిరక్షణకు హామీ పడినట్లు అవుతుంది. 

గోదావరి నది జీవనదిగా తెలంగాణ విద్యుత్ అవసరాలను తీర్చేందుకు అనుగుణంగా ఉన్నది. దీనిపై ఆయా భౌగోళిక పరిస్థితులను అధారం చేసుకుని కాళేశ్వరం- అప్పర్, కాళేశ్వరం-లోయర్, ఇచ్చంపల్లి-అప్పర్, కంతనపల్లి-లోయర్, ఎధిర- అప్పర్, పర్ణశాల-లోయర్ ప్రాజెక్టులు నిర్మించుకోవచ్చు. ఈ ప్రతిపాదిత ప్రాజెక్టులను నిర్మంచుకోగలితే దాదాపు 4000మెగా యూనిట్ల విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేసుకోవచ్చు.

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!   జై జై తెలంగాణ!

ఆంధ్రా అక్రమార్కుల కుట్రలను ఛేదిద్దాం..

1953లో ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఏర్పడినప్పుడు చెన్నై నగరాన్ని 24 గంటల్లో ఖాళీ చేయాలని తమిళనాడు రాజాజీ ఆదేశించిన వాళ్లను తెలంగాణలో కలుపుకుని అరవై ఏళ్లు శిక్ష అనుభవించాం. ఇప్పుడు అలాంటి పొరపాటు మళ్లీ జరగకుండా జాగ్రత్తపడాలి. తెలంగాణను అస్థిరపర్చే కుట్రలను భగ్నం చేసుకుంటూ స్వయం పాలనలో బంగారు తెలంగాణ దిశగా ప్రణాళికలకు రూపకల్పన చేస్తున్న తెలంగాణ సర్కారుకు అండగా నిలవాలి.

ప్రత్యేక తెలంగాణ రాష్ట్రం సాధించుకునే వరకు మనకు ఒక్కటే ఎజెండా. ఇప్పుడు అది రెండు రకాలు మారింది. ఒక్కటి అరవై ఏళ్ల ఉద్యమ విజయం ద్వారా సాధించుకున్న తెలంగాణ రాష్ర్టాన్ని అస్తిరపర్చే కుట్రల నుంచి కాపాడుకోవడం, రెండోది తెలంగాణ అభివృద్ధి పునాదిని పటిష్టంగా నిర్మించుకోవడం. ఇన్నాళ్లు సమైక్య పాలనలో తెలంగాణ అభివృద్ధిని పట్టించుకోని సీమాంధ్ర కుట్ర జీవులు ఇప్పుడు స్వయం పాలనలో తెలంగాణ అభివృద్ధి ఎజెండాగా వడివడిగా అడుగులు ముందుకు వేయడాన్ని జీర్ణించుకోలేకపోతున్నారు. ఇంద్రజాల, మహేంద్రజాల, టక్కుటమార, గజకర్ణ, గోకర్ణ విద్యలతో తెలంగాణ ప్రజల మనస్స్థైర్యాన్ని దెబ్బతీసే ప్రత్యక్ష, పరోక్ష దాడులకు దిగుతున్నారు.

అరవై ఏళ్లు తెలంగాణలో ఆవాసం ఏర్పరచుకుని ఇక్కడి వనరులను కొల్లగొడుతూ బతుకుతున్న సీమాంధ్ర రాజకీయశక్తులు, మీడియా ఇప్పుడు తెలంగాణను విఫల రాష్ట్రంగా చూపించడానికి నిస్సిగ్గుగా తమ ప్రయత్నాలను కొనసాగిస్తూనే ఉన్నాయి. అరవై ఏళ్ల సీమాంధ్రుల పాలనకు, స్వయం పాలనకు చాలా తేడా ఉందని ప్రజలు సంతోషంగా గుర్తిస్తున్నప్పటికీ, బానిస మనస్తత్వానికి అలవాటుపడిన కొందరు తెలంగాణ నాయకులు ప్రజలను అయోమయానికి గురిచేస్తున్నారు.

వాళ్ల చేష్టలకు సీమాంధ్ర మీడియా దుష్ప్రచారం కూడా తోడైంది. దీన్ని తెలంగాణ ప్రజలు తిప్పికొట్టాలి. తెలంగాణ వచ్చింది కదా ఇంకా అన్ని సమస్యలు ఎందుకు పరిష్కారం కావటం లేదంటూ కొందరు సృష్టిస్తున్న గందరగోళాన్ని గుడ్డిగా నమ్మితే రాష్ట్రం ఆగమైపోతుందన్న వాస్తవాన్ని గుర్తించాలి. రాష్ట్రం ఏర్పడ్డ నాటినుంచి పక్క రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి తెలంగాణను ఎలా ఇబ్బంది పెట్టడానికి ప్రయత్నిస్తున్నారో కాస్త జాగ్రత్తగా పరిశీలిస్తే విషయం అర్థమవుతుంది. 

• తెలంగాణ కరెంటు కష్టాల్లో ఉంటే మన వాటా మనకు రావాల్సిన కృష్ణపట్నం కరెంటు మనకు ఇవ్వలేదు.
• పోలవరం ముంపు మండలాలను కలుపుకుని అందులో ఉన్న సీలేరు విద్యుత్తు మనకు ఇవ్వలేదు.
• హైదరాబాద్‌లో ఆంధ్రా ఉద్యోగుల మీద ఈగ వాలకపోయినా తమకు భద్రత లేదంటూ కేంద్రానికి స్వయంగా ఆ రాష్ట్ర చీఫ్ సెక్రటరీ చేత పలుమార్లు ఫిర్యాదు చేయించి హైదరాబాద్ మీద పెత్తనం చెలాయించడానికి ప్రయత్నించారు.
• సాగర్ జలాల విషయంలో ముందుగా పోలీసులను డ్యాం మీదికి పంపించి గొడవపెట్టి మళ్లీ వాళ్లే గవర్నర్ వద్ద పరిష్కారానికి ప్రయత్నించామని చాటింపు చేసుకున్నారు.

సీమాంధ్ర బానిస నేతలు ముఖ్యమంత్రి మీద దూషణలకు దిగుతున్నా వాళ్లకు అభివృద్ధితోనే సమాధానం ఇవ్వాలనే తరహాలో సీఎం కేసీఆర్ ముందుకు పోతున్నారు. హైకోర్ట్ విభజన విషయంలో ఎలాంటి కుట్రలు జరుగుతున్నాయో అర్ధమవుతూనే ఉంది. ఇప్పుడున్న హైకోర్టును ఆంధ్రాకు కేటాయించినా అభ్యంతరం లేదని తెలంగాణ ప్రభుత్వం చెప్పింది. అయినా విభజనకు అడ్డంకులు సృష్టిస్తూనే ఉన్నారు. చివరికి తెలంగాణ కేసులను మహారాష్ట్ర లేదా కర్నాటక హై కోర్టులకు బదిలీ చేయాలని ఇక్కడి పార్లమెంట్ సభ్యులు కేంద్ర న్యాయశాఖా మంత్రిని కోరారంటే పరిస్థితి ఎంత తీవ్రంగా ఉందో అర్థం చేసుకోవచ్చు. 

ఇలాంటి కుట్రలన్నీ ప్రత్యక్షంగా కనిపించేవి. చాపకింద నీరులా తెలంగాణ ప్రజల ధైర్యాన్ని చెదరగొట్టే పనులు కూడా చాలా జరుగుతున్నాయి. ముఖ్యమంత్రి గంటల తరబడి విరామం లేకుండా అభివృద్ధి సమీక్షలు, ప్రజల్లో పర్యటనలు చేస్తుంటే ఆయన ఆరోగ్యం మీద తప్పుడు ప్రచారాలు చేస్తున్నారు. ముఖ్యమంత్రిని తండ్రిలా భావించే ఒక మంత్రి ఇంకో పార్టీలో చేరుతున్నాడని వారి ఆస్థాన మీడియాతో ప్రచారం చేయిస్తున్నారు. ఇప్పుడు కొత్తగా తెలంగాణలో ఉన్న వివిధరకాల అసంతృప్తి వాదులతో వేదికలను ఏర్పాటు చేయించే పనులను మొదలు పెట్టారు. పాత పాచికలు పారకపోవడంతో కొత్తవాటి కోసం దేవులాడుతున్నారు. మొత్తానికి తెలంగాణ మీద కుట్రలను సజీవంగా నిలిపే ప్రయత్నాన్ని కొనసాగిస్తున్నారు. ముందు ముందు కొత్తరూపాల్లో మనల్ని చెదరగొట్టడానికి ప్రయత్నం జరుగుతూనే ఉంటుంది. 1953లో ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఏర్పడినప్పుడు చెన్నై నగరాన్ని 24 గంటల్లో ఖాళీ చేయాలని తమిళనాడు రాజాజీ ఆదేశించిన వాళ్లను తెలంగాణలో కలుపుకుని అరవై ఏళ్లు శిక్ష అనుభవించాం. ఇప్పుడు అలాంటి పొరపాటు మళ్లీ జరగకుండా జాగ్రత్తపడాలి. తెలంగాణను అస్థిరపర్చే కుట్రలను భగ్నం చేసుకుంటూ స్వయం పాలనలో బంగారు తెలంగాణ దిశగా ప్రణాళికలకు రూపకల్పన చేస్తున్న తెలంగాణ సర్కారుకు అండగా నిలవాలి.

రైతుల రుణమాఫీ, ఆసరా పింఛన్లు, ఫీజు రీ యింబర్స్‌మెంట్ బకాయిల చెల్లింపు, ఉద్యోగులకు 43 శాతం ఫిట్‌మెంట్, అంగన్వాడీ ఉద్యోగులు, హోంగార్డుల జీతాల పెంపు, రేషన్ బియ్యం పరిమితి పెంపు, హాస్టళ్లకు సన్న బియ్యం, హైదరాబాద్ సహా తెలంగాణ శాంతిభద్రతల మెరుగుదలకు నిధుల కేటాయింపు.. ఇలా ఎన్నో పథకాలను తెలంగాణ ప్రభుత్వం అమలు చేస్తున్నది. కరెంటు సమస్యను మన సీఎం పరిష్కరించారు. విద్యుత్తు, వాటర్‌గ్రిడ్, మిషన్ కాకతీయ ప్రాజెక్టులకు బడ్జెట్‌లో నిధులు కేటాయించారు. వీటికి కేంద్ర ప్రభుత్వ సంస్థల నుంచి రుణాలు సంపాదించారు. తెలంగాణ ప్రజలకు మేలు చేసే ఒక్కొక్క పని చేసుకుంటూ వెళ్తున్న ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ ఇప్పుడు సాగునీటి ప్రాజెక్టుల మీద దృష్టి సారించారు. విద్యుత్ ప్రాజెక్టులు పూర్తయి సరిపడా కరెంటు చేతికొచ్చేలోపు సాగునీటి ప్రాజెక్టులను పూర్తి చెయ్యాలనేది ముఖ్యమంత్రి ప్రణాళిక. విభజన సమయంలో ఇన్ని పనులు చేసుకోవడం మామూలు విషయం కాదు. తెలంగాణను అస్థిరపరచే బయటి, ఇంటి శత్రువుల కుట్రలను ఎదుర్కొనే విషయంలో ప్రజలు అప్రమత్తంగా ఉంటే తెలంగాణ అభివృద్ధి మీద సీఎం కేసీఆర్ ఇంకా పూర్తిస్థాయిలో దృష్టి సారించే అవకాశం ఉంటుంది .

- మిట్ట సైదిరెడ్డి

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!

ఏపీ అధికారుల కుట్రలతో ట్రెజరీశాఖలో అయోమయం!

- ఏపీ అధికారుల కుతంత్రాలు.. ట్రెజరీ ఉద్యోగుల విభజనలో జాప్యం
- కుంటుపడుతున్న అభివృద్ధి, నిధుల నిర్వహణ అస్తవ్యస్తం
- రాష్ట్ర ఉద్యోగ సంఘాల ఆందోళన

ఉమ్మడి రాష్ట్రంలో అధికారుల కుట్రలు, కుతంత్రాల కారణంగా ట్రెజరీ విభాగంలో ఉద్యోగుల విభజన కొరకరాని కొయ్యగా మారింది. ఉమ్మడి పాలనలో వివిధశాఖలలోని అకౌంట్స్ విభాగాల అధికారులను ట్రెజరీశాఖ అధికారుల జాబితాలో చూపించకపోవడంతో ఆ శాఖ ఉద్యోగుల విభజనలో అయోమయం, గందరగోళం నెలకొన్నది. దాదాపు 29 శాఖాధిపతుల కార్యాలయాలలోని అకౌంట్స్ విభాగం అధికారులను ట్రెజరీశాఖ అధికారులుగా గుర్తించకపోవడంపై ఆందోళన వ్యక్తమవుతున్నది. 

ప్రభుత్వ ఖజానా విభాగంలోని ప్రధాన కార్యాలయంలో ఉద్యోగుల కొరత కారణంగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రజల సంక్షేమం, అభివృద్ధికోసం కేటాయిస్తున్న నిధుల నిర్వహణ, నియంత్రణ, పరిపాలనా పనులు కుంటుపడుతున్నాయి. పేద ప్రజల సంక్షేమం, బంగారు తెలంగాణ సాధనే లక్ష్యంగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వం కేటాయిస్తున్న వేలకోట్ల నిధుల నియంత్రణ అస్తవ్యస్తంగా మారింది. రాష్ట్ర ఖజానా విభాగంలో నెలకొన్న పరిస్థితులపై ఉద్యోగ సంఘాల నేతలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ట్రెజరీ విభాగంలో ఉద్ధేశపూర్వకంగా ఆంధ్ర అధికారులు చేస్తున్న కుట్రలను తిప్పికొట్టడానికి టీఎన్జీవో నేతలు సిద్ధమవుతున్నారు. 

తెలంగాణ పోస్టులన్ని గల్లంతవుతాయి..

ఉమ్మడి రాష్ట్రంలో ట్రెజరీ విభాగం డైరక్టర్‌గా వ్యవహరించిన అధికారి చేసిన పొరపాట్లతో వివిధశాఖలలో పనిచేస్తున్న 950 మంది అధికారులు, ఉద్యోగులు తీవ్ర ఇబ్బందులను ఎదుర్కొంటున్నారు. 

వివిధశాఖలలో అకౌంట్స్ విభాగంలో పనిచేస్తున్న అధికారులు, ఉద్యోగులందరినీ ట్రెజరీశాఖ ఉద్యోగులుగా లెక్కించాలి. తద్వారా మాత్రమే ఉద్యోగుల విభజన 58:42 నిష్పత్తిలో సాధ్యమవుతుంది. లేనిపక్షంలో తెలంగాణ పోస్టులన్నీ గల్లంతవుతాయి అని టీఎన్జీవో అధ్యక్షుడు కారం రవీందర్‌రెడ్డి, ప్రధానకార్యదర్శి ఎంఏ హమీద్‌లు పేర్కొన్నారు.

ఈ శాఖలో ఏపీ రీఆర్గనైజేషన్ సెల్ కుట్రలు చాలా స్పష్టంగా తేటతెల్లమయ్యాయని తెలంగాణ ఉద్యోగ సంఘాల నేతలు ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఆర్డర్ టూ సర్వ్ నిబంధన ప్రకారం ఏపీకి కేటాయించిన ట్రెజరీ అడిషనల్ డైరెక్టర్ అధికారికి తెలంగాణ ట్రెజరీశాఖ డైరెక్టర్‌గా పూర్తిస్థాయి బాధ్యతలను అప్పగించారు. ఆయన జీతభత్యాలు ఏపీలోనే తీసుకోవడం గమనార్హం. రాష్ట్ర ఆడిట్ విభాగంలోకూడా ఇలానే అస్తవ్యస్త పరిస్థితులు నెలకొన్నాయి. 

తెలంగాణ ట్రెజరీ డైరెక్టరేట్‌కు అడిషనల్ డైరెక్టర్, జాయింట్ డైరెక్టర్, డిప్యూటీ డైరెక్టర్, అసిస్టెంట్ డైరెక్టర్ స్థాయి అధికారులను కేటాయించకపోవడంపై ఉద్యోగ సంఘాలు మండిపడుతున్నాయి. సూపరింటెండెంట్ స్థాయి ఉద్యోగులే మొత్తం తెలంగాణ ఖజానా వ్యవహారాలను నడిపించాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. 

ఉమ్మడి ఏపీలోని మెడికల్, హెల్త్ విభాగాల్లోని అకౌంట్ సెక్షన్లలో పనిచేస్తున్న 30 మంది అధికారులను ఏపీకి కేటాయించారో? లేక తెలంగాణకు ఇచ్చారో? అనే విషయం తెలియక అయోమయ పరిస్థితి ఏర్పడింది. ఉద్యానవనశాఖ, పరిశ్రమలు, బీసీసంక్షేమం, గిరిజనసంక్షేమం, పశుసంవర్ధకశాఖ, ప్రింటింగ్‌ప్రెస్, మెడికల్ హెల్త్, స్కూల్‌ఎడ్యుకేషన్, ఎంప్లాయ్‌మెంట్ అండ్ ట్రైనింగ్, అగ్రికల్చర్, సమాచార, పౌరసంబంధాలశాఖ, ఉన్నత విద్య, ఇతర శాఖలలో అకౌంట్స్ విభాగాలలో పనిచేస్తున్న ఉద్యోగులను ఆయా శాఖల ఉద్యోగులుగా కానీ, ట్రెజరీ ఉద్యోగులగా కానీ విభజన కమిటీ జాబితాలలో పేర్కొనలేదని టీజీవో అధ్యక్షురాలు మమత, ప్రధానకార్యదర్శి సత్యనారాయణలు పేర్కొన్నారు.

ప్రధాన కార్యాలయంలో ఉద్యోగుల కొరతతో ఇబ్బందులు పడుతుండగా రాష్ర్టానికి చెందిన సీనియర్ అధికారులను, ఉద్యోగులను ఏపీకి కేటాయించడాన్ని తప్పుపడుతున్నారు. వివిధ శాఖలలోని అకౌంట్స్ విభాగం ఉద్యోగులందరినీ ట్రెజరీ ఉద్యోగులుగా పరిగణించి శాస్త్రీయంగా విభజన జరుపాలని, అధికారులందరికీ న్యాయం చేయాలని ఉద్యోగ సంఘాలు విజ్ఞప్తి చేస్తున్నాయి.

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!

గోదావరి గలగల...కృష్ణానది విలవిల!!

- నదీయాజమాన్య బోర్డుల పరిస్థితి
- ఆగస్టు నుంచి పెండింగ్‌లో కృష్ణాబోర్డు వేతనాలు
- గోదావరికి అన్ని వసతులు, వేతనాలు
- అసంతృప్తిలో కృష్ణా యాజమాన్య బోర్డు
- కేంద్రం దృష్టికి పంచాయితీ

కృష్ణా నదీ యాజమాన్య బోర్డుకు జీతాలు లేవు. బోర్డు చైర్మన్‌కు శాశ్వత చాంబర్ లేదు. చీప్ ఇంజినీర్‌కు ప్రత్యేక గదిలేక క్లర్కులతో కలిసి కూర్చుంటున్నారు. ఏపీ ప్రభుత్వం ఈ బోర్డుకోసం నయాపైసా విదిలించడం లేదు. ఆ రాష్ట్ర బడ్జెట్‌లో ఈ బోర్టుకు చంద్రబాబు ఉదారతతో కేటాయించిన మొత్తం కేవలం రూ. 10వేలు. ఏపీ ప్రభుత్వ వైఖరిపై అసంతృప్తితో ఉన్న బోర్డు కేంద్రానికి మొరపెట్టుకుంది. 

రెండు బోర్డులు..

రాష్ట్ర విభజన చట్టం కింద కేంద్రం రెండు జీవనదులు కృష్ణా గోదావరి నదులపై రెండు నదీ యాజమాన్య బోర్డులను ఏర్పరిచింది. గోదావరి నదీ యాజమాన్య బోర్డు తెలంగాణ రాష్ట్ర కేంద్రంగా, కృష్టా నదీ యాజమాన్య బోర్డు ఆంధ్రప్రదేశ్ కేంద్రంగా పని చేయాలని నిర్దేశించింది. యాజమాన్య బోర్డుల వ్యయాలను రెండు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు భరించాల్సి ఉంది. బోర్డుల నిర్వహణ నిమిత్తం చెరో రూ. 5 కోట్లు జమ చేయాలని రెండు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలను కేంద్రం ఆదేశించింది. దీనికి అనుగుణంగా తెలంగాణ ప్రభుత్వం రూ. 5 కోట్లు, ఏపీ ప్రభుత్వం రూ. 5 కోట్లు ఉమ్మడిగా జత చేశాయి. ఈ మేరకు అక్కడా ఇక్కడా యాజమాన్య బోర్డులు ఏర్పాటయ్యాయి. 

గోదావరి గలగల..

తెలంగాణలో ఏర్పాటైన గోదావరి నదీ యాజమాన్య బోర్డుకు మన ప్రభుత్వం అన్ని వసతులు కల్పించింది. విభజన చట్ట ప్రకారం కేంద్రం సూచించిన నిబంధనలను అన్నింటిని తుచా తప్పకుండా పాటించాలి. బోర్డు సభ్యులకు ఏ విషయంలోనూ ఇబ్బంది కలగకూడదని సీఎం కే చంద్రశేఖర్‌రావు నీటిపారుదల శాఖ అధికారులకు స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ చేశారు. ఆ మేరకు బోర్డుకు సంబంధించి ఏ సమస్యనై నా అవసరాన్నైనా తక్షణమే సమకూర్చుతున్నారు. నెలనెలా జీతాలు భత్యాలు ఇతర ఖర్చులకు నిధులు విడుదల చేస్తున్నారు. మాజీ చైర్మన్ అగర్వాల్ పని చేసింది కొద్ది నెలలే అయినా తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఆయనకు సరైన గౌరవాన్ని కల్పించింది. ఉన్నంతలో ఆయను ఎలాంటి అసౌకర్యం కలగకుండా చూసింది. రెండు రోజుల్లో పదవి విరమణ చేస్తున్నారన్న సమయంలో పర్యాటక, పుణ్యక్షేత్రాల సందర్శనలు ఏర్పా టు చేసింది. తర్వాత వచ్చిన ఛైర్మన్ రామ్‌శరణ్, మెంబర్ చీఫ్ ఇంజినీర్ పట్నాయక్‌లకు వసతులు నిధుల్లోలోటు లేకుండా చూస్తున్నారు. 

కృష్ణా విలవిల..

ఇక ఏపీ ప్రభుత్వ నిర్వహణలో ఉన్న కృష్ణా నదీ యాజమాన్య బోర్డు పరిస్థితి దయనీయంగా ఉంది. బోర్డు ఛైర్మన్‌గా పండిట్ గత ఏడాది అక్టోబర్‌లో పదవీ బాధ్యతలు స్వీకరించారు. ఆయనతో పాటు సెంట్రల్ వాటర్ కమిషన్‌కు చెందిన అధికారి వీఎన్ నాగ్‌పురే చీఫ్ ఇంజినీర్ గా వచ్చారు. అప్పటి నుంచి ఇద్దరికి శాశ్వత చాంబర్ లేదు. ఛైర్మన్‌కు తాత్కాలిక చాంబర్ చూపినా చీఫ్ ఇంజినీర్ ఎల్‌డీసీలు, యూడీసీలతో నే కూర్చోవలసి వస్తోంది. గోదావరి బోర్డుతో సమానంగా, కృష్ణా బోర్డుకి కూడా తెలంగాణ ప్రభుత్వం రూ.5 కోట్లు డిపాజిట్ చేసింది. ఏపీ ప్రభుత్వం మాత్రం ఖజానా నుంచి చిల్లిగవ్వ తీయడం లేదన్న ఆరోపణలు ఉన్నాయి. ఏపీ బడ్జెట్‌లో బోర్డుకి ఈ ఏడాది కేవలం రూ.10 వేలు కేటాయించారు. బోర్డు ఛైర్మన్‌కు నెలకు సుమారు రు.1.7 లక్షలు, చీఫ్ ఇంజినీర్‌కు రూ. లక్షన్నర జీతం ఉంటుందని నీటిపారుదల వర్గాలు తెలిపాయి. బోర్డు సిబ్బందికి జీతాలందడం లేదని చెప్తున్నారు. దీనితో బోర్డు సిబ్బంది కేంద్రానికి మొరపెట్టుకున్నారని తెలిసింది.

(నమస్తే తెలంగాణ దినపత్రిక సౌజన్యంతో)

జై తెలంగాణ!    జై జై తెలంగాణ!